AI Act brengt nieuwe transparantieplicht voor bedrijven
Op 2 augustus 2026 treedt een nieuwe fase van de Europese AI Act in werking. Voor bedrijven draait die fase vooral rond transparantie. Wie AI-systemen gebruikt, zal in verschillende situaties duidelijk moeten maken dat er artifici?le intelligentie wordt ingezet.
Transparantie wordt concreet
De Europese AI Act trad al in werking op 1 augustus 2024 en wordt gefaseerd ingevoerd. Na het verbod op onaanvaardbare AI-praktijken in februari 2025 en regels voor general-purpose AI-modellen in augustus 2025, volgt nu de derde fase.
Vanaf 2 augustus 2026 gelden de transparantieverplichtingen uit artikel 50. AI-chatbots moeten duidelijk aangeven dat de gebruiker met een AI-systeem communiceert. Emotieherkenningssystemen moeten personen informeren dat zij door AI worden geanalyseerd. Ook AI-gegenereerde inhoud moet herkenbaar gelabeld worden.
Deepfakes en publieke informatie
Voor deepfakes komt er eveneens een duidelijke verplichting. Gebruikers van AI-systemen waarmee synthetische video- of audiocontent wordt gemaakt die echte personen nabootst, moeten kenbaar maken dat het om AI-gegenereerd materiaal gaat. Puur fictieve of duidelijk onrealistische creaties vallen daar volgens de bron buiten.
Ook AI-gegenereerde tekst met een informatief doel valt onder de transparantieregel. Wanneer AI wordt gebruikt om teksten te produceren voor publieke informatieverstrekking, moet duidelijk worden vermeld dat de tekst met behulp van AI tot stand kwam. De bron noemt onder meer nieuwsartikelen, jaarverslagen, wetenschappelijke publicaties en overheidscommunicatie op sociale media.
Hoogrisico-AI krijgt uitstel
De verplichtingen voor hoogrisico-AI-systemen zouden oorspronkelijk ook op 2 augustus 2026 ingaan, maar dat bleek onhaalbaar. In november 2025 stelde de Europese Commissie de Digitale Omnibus inzake AI voor, inclusief een stop-the-clock-mechanisme. Op 7 mei 2026 bereikten Europees Parlement en Raad een voorlopig politiek akkoord.
Hoogrisico-AI uit Annex III wordt uitgesteld tot 2 december 2027. Hoogrisico-AI in producten uit Annex I volgt op 2 augustus 2028. Het watermerk voor bestaande systemen wordt vervroegd naar 2 december 2026 en er komt vanaf diezelfde datum een verbod op niet-consensuele intieme AI-beelden. Soepelere regels voor kmo?s worden uitgebreid naar small mid-caps tot 750 werknemers. Lees meer over de volgende fase van de AI Act.
