De Europese Commissie heeft haar landenrapport 2026 en de bijhorende aanbevelingen voor België gepubliceerd. De toon is dubbel: er is duidelijk vooruitgang geboekt, maar de structurele uitdagingen blijven groot. Voor ondernemers is vooral de combinatie van begroting, arbeidsmarkt, vergunningen en productiviteit relevant.
Begroting en arbeidsmarkt blijven onder druk
Volgens het rapport blijft het Belgische overheidstekort zorgwekkend. In 2025 bedraagt het 5,2 procent van het bbp en zonder nieuwe maatregelen kan dat de komende jaren verder oplopen. De Commissie wijst er tegelijk op dat België door de vergrijzing te maken krijgt met hoge uitgaven voor langdurige zorg, zelfs rekening houdend met de pensioenhervorming.
De hervormingen van de regering zijn daarom niet vrijblijvend. Ze moeten de druk op de openbare financiën verlichten en tegelijk de effectieve arbeidsparticipatie verhogen. De Commissie ziet dat de maatregelen rond pensioenen, werkloosheid en ziekte een verschil kunnen maken, maar dan alleen als het activeringsbeleid voldoende doortastend is.
Werk, vergunningen en productiviteit
Met een werkgelegenheidsgraad van 72,8 procent in 2025 blijft België onder het Europese gemiddelde van 76,1 procent en onder de eigen doelstelling van 80 procent. De Commissie wijst op klassieke knelpunten zoals activering, arbeidsmarktkrapte, mismatch tussen gevraagde en aangeboden vaardigheden en levenslang leren dat te zwak blijft.
Daarbovenop blijft het ondernemingsklimaat moeilijk door de complexiteit van regelgeving rond vergunningen. Die rem op investeringen wordt nog versterkt door een federale structuur met soms inefficiënte bevoegdheidsverdeling. België blinkt wel uit in innovatie, maar de opbrengst daarvan vertaalt zich nog te weinig in productiviteitsgroei voor de hele economie.
Wat de Commissie van België verwacht
De boodschap uit het landenrapport is helder: België moet verder hervormen, de administratie vereenvoudigen, de arbeidsmarkt activeren en de toegang tot kapitaal voor groeibedrijven verbeteren. Alleen zo kan de sterke innovatiebasis ook echte economische winst opleveren.
Voor kmo's betekent dat vooral één ding: vooruitgang bestaat niet alleen uit rapportcijfers. Ze moet voelbaar worden in snellere vergunningen, meer beschikbaar talent, meer investeringsruimte en een begroting die de toekomstige kost niet doorschuift naar bedrijven.
