EU-aanbesteding: kwaliteit en cyber wegen zwaarder — bereid uw offertes voor

Published:

EU-aanbesteding: kwaliteit en cyber wegen zwaarder — bereid uw offertes voor

KMO-IMPACT: OPVOLGEN

Wie vandaag meedingt naar overheidsopdrachten in software, digitalisering, medische apparatuur of infrastructuur, moet rekenen op een andere beoordeling dan alleen de laagste prijs. De Europese Commissie publiceerde op woensdag 9 september 2026 een voorstel voor een Public Procurement Act (COM(2026) 590): drie richtlijnen uit 2014 maken plaats voor één verordening. Dat is nog geen wet — Europees Parlement en Raad moeten het nog behandelen — maar de richting is duidelijk voor elke zaakvoerder die aanbiedt of toelevert.

Wat er op tafel ligt

Contracten zouden standaard via de best price-quality ratio (BPQR) worden gegund. Kwaliteitscriteria moeten minstens 30 procent van de score wegen, en minstens 50 procent bij arbeidsintensieve opdrachten. Alleen prijs mag enkel nog in uitzonderingen, met uitleg.

Overheden moeten risico’s meenemen rond kritieke infrastructuur, cyberveiligheid, leveringsketens, strategische afhankelijkheid en buitenlandse invloed. Er komt een toolbox voor “Europese voorkeur”: biedingen met minder dan 50 procent EU- of covered-inhoud (waarde) kunnen worden geweerd, of toegang kan beperkt blijven tot EU- of covered-operatoren. Agoria schat de Belgische overheidsopdrachten in 2025 op bijna 100 miljard euro, waarvan zo’n 9 miljard voor de technologische industrie.

Er komt één EU-breed interoperabel eProcurement-netwerk, een digitale bedrijfscredential (once-only-registratie) en nationale plus uniale data spaces. Aanbieders van eProcurement-diensten moeten in de Europese Economische Ruimte (EER) gevestigd en gecontroleerd zijn; aanbestedingsdata blijven in de EER. Selectiecriteria worden strakker begrensd: omzetvereisten mogen maximaal 50 procent van de geraamde jaarlijkse opdrachtwaarde bedragen; eerdere publieke ervaring mag niet meer als voorwaarde, tenzij de complexiteit dat rechtvaardigt. Contractwijzigingen tot 15 procent van de initiële waarde gelden als niet-substantieel.

Wat u nu al kunt doen

Het voorstel is nog niet van toepassing. Na publicatie van een goedgekeurde verordening zou die volgens analyses twee jaar later effectief worden. Toch loont het om nu al te kijken: kunt u cyber, levensduur, energie, onderhoud en Europese herkomst in uw offerte aantonen? Heeft u de documenten klaar voor één registratieplatform? Levert u via een keten buiten de EU, dan kan de voorkeurslogica u raken.

Agoria-CEO Bart Steukers wijst erop dat de echte kost van software, medische uitrusting of energie-infrastructuur verder reikt dan de factuurprijs: energie, onderhoud, cyberveiligheid en levensduur over tien tot vijftien jaar. Agoria bestudeert het voorstel voor de besprekingen in Raad en Parlement.

Wat betekent dit voor uw bedrijf?
Voor wie: kmo’s die meedingen of toeleveren op overheidsopdrachten (software, digitalisering, medische apparatuur, slimme infra, diensten).
Vanaf wanneer: voorstel 9 september 2026; nog geen geldende wet. Toepassing volgens analyses pas na goedkeuring + overgang (orde van grootte: twee jaar na inwerkingtreding).
Financiële impact: geen nieuwe heffing vandaag; wel andere gunning (kwaliteit/cyber/Europese inhoud) en mogelijke winst of verlies van opdrachten.
Wat moet u doen: inventariseer of uw offertes kwaliteit, cyber en herkomst kunnen aantonen; volg EP/Raad; check toeleveringsketen buiten de EU.
Deadline: geen indieningstermijn voor bedrijven; politiek traject loopt.
Nog niet duidelijk: exacte tekst na onderhandelingen, nationale uitvoeringsdetails, exacte startdatum.

HR

Technologie