KMO-IMPACT: OPVOLGEN
Wie in Vlaanderen metselt, isoleert of een warmtepomp plaatst, kan minder rekenen op schoolverlaters die het vak al kenden. In één schooljaar verdwenen bijna 700 leerlingen uit het secundair bouwonderwijs. Tegelijk blijven jaarlijks ongeveer 5.000 van de 17.000 vacatures in de Vlaamse bouw lang openstaan.
Constructiv telde 12.098 leerlingen in 2025-2026, tegen 12.757 het jaar voordien. Dat is iets meer dan 5 procent minder. De koepel legt de cijfers voor 1 september naast de modernisering van het secundair onderwijs: richtingen met weinig inschrijvingen riskeren te sneuvelen.
Caroline Deiteren, topvrouw van de bouwkoepel: “Bouw- en STEM richtingen zijn levensaders voor de bouw die de vakmensen klaarstomen die nodig zijn. Als in die richtingen te weinig leerlingen zitten, moeten ze meer aantrekkelijk worden gemaakt. Niet worden geschrapt.”
Het zevende jaar is bijna gehalveerd
De zwaarste klap zit in het zevende specialisatiejaar: 1.220 leerlingen in 2024-2025, 670 in 2025-2026. Hout zakte daar van 553 naar 315, ruwbouw van 164 naar 63. Sinds dat extra jaar niet meer nodig is voor een diploma, kiezen veel jongeren het niet meer. Zes jaar beroepsonderwijs volstaat volgens de koepel niet om meteen mee te draaien op de werf. Wie toch meteen start, haakt vaker af.
Een deel ging naar een graduaat. Dat vangt de daling niet helemaal op: die opleidingen mikken op technische en coördinerende jobs, niet op uitvoerend vakwerk.
In de tweede graad verloor hout 146 leerlingen, van 3.958 naar 3.812. Ruwbouw (tweede plus derde graad) ging van 1.737 naar 1.675. Wegenbouw in de tweede graad viel op nul; in de derde graad van 91 in 2022-2023 naar 75 nu. Bouwwetenschappen in de derde graad: 348 naar 313. Enig lichtpunt: decoratie en schilderwerk, 773 naar 854.
Wat betekent dit voor uw bedrijf?
Volgens dezelfde telling stijgt het aantal openstaande jobs in de bouw nog: plus 30 procent tegenover dezelfde periode vorig jaar, terwijl het algemene aanbod met 20 procent daalde. Schoolverlaters die wél het vak leerden, vinden snel werk. Dat staat in het schoolverlatersrapport van de VDAB, waar de koepel naar verwijst.
Voor de zaakvoerder: de pijplijn van hout, ruwbouw en wegenbouw wordt dunner, net waar airco, isolatie, renovatie en wegenwerken extra handen vragen. Wachten op de instroom van september 2026 is geen planning. Dual leren, eigen opleiding op de werf en gerichte aanwerving buiten de klassieke schoolroute wegen zwaarder.
Voor wie: aannemers, installateurs, wegenbouwers en schrijnwerkers in Vlaanderen die uitvoerend personeel zoeken.
Vanaf wanneer: de daling zit al in schooljaar 2025-2026. Op 1 september 2026 begint het nieuwe jaar.
Financiële impact: geen eurobedragen in de telling. Wel 17.000 vacatures per jaar, waarvan ongeveer 5.000 lang openblijven.
Wat moet u doen: reken niet op een volle klas specialisatiejaar. Zet dual leren en interne opleiding op een rij. Volg of kleine richtingen in uw regio sneuvelen bij de modernisering.
Deadline: geen wettelijke plicht. Wel een schoolkalender: 1 september.
Nog niet duidelijk: hoeveel van de 670 die het zevende jaar lieten vallen, effectief in een graduaat zitten. Of de Vlaamse regering kleine bouwrichtingen schrapt, is nog geen besluit.